onze schapenboet in de Hemmer

Doperszaaigoed door Hans Marseille

Vorig jaar bespraken we het denken van Levinas wiens filosofie en ethiek onlosmakelijk verbonden zijn. Filo-sofie betekent letterlijk liefde-wijsheid. Bij de filosofie gaat het erom dat je de verwondering over ‘al wat is’ verwoordt en dat op zo’n manier doet dat de verwondering blijft. Dus niet dat je de verwondering verklaart of er een leuk verhaal van maakt. In de filosofie probeer je de kern van leven/het zijn te raken door even af te zien van allerlei bijkomstigheden, details, concrete situaties. Daardoor is filosofie abstract. Maar het grappige is dat filosofen toch naar de alledaagse werkelijkheid wijzen om het ‘zijn’ te beschrijven. Én dat ze vaak concrete en zelfs gewone woorden gebruiken om het bestaan  abstract te kunnen beschrijven. Zonder dat ik er veel van afweet denk ik dan aan Thales die als de eerste Griekse filosoof wordt beschouwd. Thales zei: “Water”, niet omdat hij dorst had, en iemand om een glas water vroeg. Thales wees ‘water’ aan als het begin van alles. Levinas ‘kiest’ voor het woord ‘appèl’ om het leven in blijvende verwondering te kunnen beschrijven. Vaak kun je bij een filosoof wel een biografisch moment aanwijzen dat past bij zijn filosofie. Thales woonde bijvoorbeeld in de havenstad Milete en bij Levinas kun je denken aan alles wat ie in de oorlog heeft meegemaakt.
Ethiek is het nadenken over wat je doet. Ethike is jezelf de vraag stellen: “Wat is goed om te doen?” Bij Levinas zijn filosofie en ethiek direct verbonden. De vraag is natuurlijk wel hoe dat er in de praktijk uit ziet. Want je kunt dan wel geraakt zijn door de aanwezigheid van de ander, daarmee ben je nog niet een goede mantelzorger. “Tussen zeggen en doen, verslijten vele schoen” Dan moet je nog heel wat keuzes maken en daar over nadenken. Daar maakten we vorig jaar een begin mee.
We bespraken het geraakt zijn door de aanwezigheid van de ander, genieten en lijden in je leven. We keken naar het beroep dat de aanwezigheid van een ander op je doet. En of je daar wel of niet in kan gaan. Deze keer beginnen we met het onderwerp: De zorg voor jezelf en hoe belangrijk dat is in de zorg voor de ander.